Marokkaanse vriend

Geplaatst op door
Beantwoorden

En vertederende column van Lies Kooi in Kontakt Altena (5-11) over haar zoons die na Veen in Amsterdam studeren en wonen van wie 1 zoon een Marokkaanse vriendin heeft. Lies kocht een boek van Greta Riemersma om meer te weten te komen over de Marokkaanse cultuur. Er rusten sterke taboes op bepaalde onderwerpen, schreef ze.

Was dat in Altena 50 jaar geleden ook niet? Twee geloven op 1 kussen slaapt de duivel tussen, hoorde ik herhaaldelijk thuis en in de buurt waar ik woonde, Woudrichem. Ik reed toch elk weekend koppig nieuwsgierig uit de biblebelt naar het zonnige zuiden, over de Bergsche Maas. Ik constateerde dat er joviale mensen woonden met bijzondere katholieke gewoontes.

Het toeval wil dat ons dochter Willemijn na een vakantie in het Spaanse Malaga bleef en een Marokkaanse jongen heeft ontmoet. Hij is zo lief, pa. Poeh, even tot tien tellen, dacht ik. De dochter van een vriend is met een Marokkaan getrouwd.

Stel dat ik uit Nederland moet vluchten, ergens in Tibet of Soedan terechtkom en niemand kijkt naar me om? Sinds enige tijd ben ik taalmaatje voor Vluchtelingenwerk Altena en dat bevalt bijzonder goed. Ik heb vijf families bezocht om ze op weg te helpen. Ze vluchten uit Tibet, Syrie, Eritrea, Syrie en Iran. Ik lag in het Erasmus Ziekenhuis na een val met mijn racefiets en constateerde dat de helft van de IC buitenlandse studenten telt. Zonder leergierige gastarbeiders stort onze zorg in. Conclusie twee.  

Vluchtelingen, vallen en opstaan in Nederland. Ik geef hen zelfvertrouwen en vertel dat ze de taal moeten leren (moeiluk!), vrijwilligerswerk zonder loon of betaald werk moeten doen. Een Syrische huisvader controleert kaartjes bij Kozakken Boys. Desnoods een ander vak leren, omscholen noemen wij het. Arie Bouman Tuinplanten en PT Creations, bijvoorbeeld, zorgen goed voor hun gastarbeiders. Lees mijn boek Familiebedrijven, de Kracht van Altena. Beseffen de fans van De Vrije Volkspartij Altena en Forum voor Democratie dit ook? Het mag bij ons wel een onsje barmhartiger.

Schrijver-columnist Piet Hartman      

De Biesbosch, Broodjes Biesbosch met tempeh en Biesboschbier

Geplaatst op door
Beantwoorden

Voor wie denkt het leven op onze planeet te begrijpen, even een terugblik. De Biesbosch was de graanschuur, zeggen ze, van het oude Nederland. Tot 1421 toen een vloed uit zee daverde en talloze menschen de dood injoeg. Zelfs Altena lag aan zee. De Oude Zeedijk in Dussen herinnert aan die gruwelen. De overlevenden gingen een paar eeuwen later inpolderen, grienden en scheepjes bouwen. Hele families Werkendammers voorop. Van Oord, Hakkers, Hoogendoorn. Nijvere arbeiders zijn het daar, altijd. Ik worstel en kom boven. Of een andere enerverende bijbeltekst.

Maar ja, de monniken van de drooglegging hadden het tij natuurlijk een keer tegen. Het grote gevaar kwam in 1953 onverwacht uit zee. Een zuidwesterstorm blies de halve Noordzee naar Zeeland en Brabant. De watersnood met vele doden. Studenten bedachten de Oosterscheldekering. Nooit meer water. Het muggenmoeras werd stiekem een afvoerput van het lozende Ruhrgebied. Nee, een brandnetelbos, zo sprak burgemeester Dorland als een dominee en het klonk onheilspellend.

De Werkendamse boeren kwamen uit hun schuilkelders. Bieten, aardappels en graan vlogen de grond uit. Geholpen door de gifspuit en de pfas. Pas in 2026 gebeurde er iets verstandigs met de vruchtbare grond. Grond hetzij van zee, zeeklei, hetzij van de grote rivieren, rivierklei. Dankzij twee mannen en dik vier vrouwen, lekker van hier. Korte keten. Ze lullen niet langs elkaar heen. De uitvinders heten Henk Schouten, dè Schouten, en bioboeren Willem & Jan Groenenberg. Wilskrachtig, woedend, op zoek naar een zuivere hap uit Altena. Kom jij uit Altena? Nooit van gehoord. De Biesbosch, ahhhh, zeker wel… Marianne Sijberden trekt de kar met variaties uit de Biesboschlinie. Broodjes en spelen voor De Schans, Altena College en Willem van Oranje College. Eindelijk slaan vrouwen de hand aan de ploeg. Eindelijk. Waar is het misgegaan?

Het Broodje Biesbosch (dankzij gemakswinkel De Spar Andel) met tempeh (traditioneel van sojabonen dankzij bioboer Groenenberg) kwam eraan. Gefermenteerde sojabonen zijn een stokoude Indonesische klassieker. Goed voor de darmen en de energie, zeggen ze daar. Broodje Biesbosch, een gouden vondst…

Een wakkere geest attendeerde mij op het bestaan van Biesboschbier  5% van bierbrouwerij/bierlokaal De Magistraat Almkerk. De familie Verschoor, nazaten van uitvinder Toontje Knal, heeft een gat in de markt gevonden. Bier van Biesboschkruiden, eerbetoon aan het nationale park, doolhof van riviertjes, wilgen, dotters en bijnadrinkwater…

Pak de fiets en de kaart en volg de Melkweg van Altena. Nog zo’n route. Onderweg genoeg koeien met melk. Niemand komt om van de dorst/honger. De Biesboschlinie heeft alles weg van een proeverij.

Wat let ons jaarlijks een Oogstfeest in de Biesbosch naast het Biesboschmuseum op touw te zetten? Met bier en gemaksvoer… Doel een sterke hapklare regionale voedselverwerking.

Oh ja, Ruimte voor de Rivier 2.0 komt eraan. En een extra hoogspanningslijn. De Biesbosch speeltuin voor volwassenen. Mijn volgende column.   

www.biesboschlinie.com  

De watergeuzen zijn dood. Leve de nieuwe generatie!

Geplaatst op door
Beantwoorden

De watergeuzen zijn dood. Leve de nieuwe generatie! De Visserijdag Woerkum 2026 was totaal anders dan vroeger. Geen Janus Baks, geen Teun den Euje, geen Pietje Oewak, Duvels Hoek verdwenen. Alles heeft zijn tijd onder de zon, mijn favoriet uit de Bijbel, Prediker 3.

Ja, ik moest naar de kerk, de hervormde vestingkerk, alleen Jacobus de Vries kon begrijpelijk vertellen. Ik voelde me zo hopeloos dat ik af en toe een roomse kerk binnenstapte. Een verward mens mag, maar is niet strafbaar, volgens een rechter op de radio. Mooie uitspraak. De helft van Nederland is verward.

En zo wandelde ik met vrouw, een blonde schone uit Nieuwendijk, naar de historische haven. Om boeken te verkopen, met handtekening van de schrijver. Ik kwam daar aangename mensen tegen. Zoals Aart Geurtsen, Bert van Straten en Johan Combee in een scootmobiel. Zijn zoon Arie doet het goed als kok van het golfpark. Herinneringen, overpeinzingen.  

Alle leven is ontmoeting, volgens de joodse filosoof Martin Buber. Heb ik verstand van vissen? Totaal niet. Deze kleinzoon van de ouwe watergeus opa Bart viste met de hengel in het Kattengrachtje, na schooltijd. Daar dumpten vestinggenoten nesten met katjes. Niemand protesteerde. Het lukte me niet een brasem op de kant te krijgen… Daarna leerde deze mislukte watergeus echt roeien bij het Loevesteinse Veertje. Kreupele Bertus was de baas. Hij zat altijd viskes te bakken en deelde zijn rijkdom…  

Aangenaam gesprek met badmeester/schrijvert Bert van Straten. Hij woont tegenwoordig met zijn schone Lenie aan de haven van Scheveningen, bij hun kinderen. Hij zag er ontspannen uit. Beter dan vroeger. Hij herinnerde mij nog aan mijn rebelse periode. Terecht.  

Een gesprek met Jan Hak van de Clootwijkhoeve. Over de kwaliteit van honing en boren in de aarde naar warmte. Beter dan windmolens… Het kabinet, kleuterschool, moet naar huis. Een echte Hak!!! Kees Venderbos vertelde dat IJm den Uks, broer van Janus, in Ael woont. Boot verkocht, mooi tuintje. Knelis Struik, lopend archief, kwam op bezoek.  

Het regende complimenten. Andrè Ruis en Alberdine Brandenberg meldden zich ook. Waar is de tidt blieven? Ik herinnerde me zijn broers Jan en Martin Ruis (lieve Petra niet gezien).

Toen kwam Aaike van Fieje. De oprichter van De Stroming. Er waren toen wel 20 kandidaten, maar Aaike mocht het drijvende restaurant drijvend houden en inrichten. Vrolijke gast geworden… Zijn schoonzoon Bernhard van Bergeijk uit Wijk (?) kwam herhaaldelijk langs. Hij gedraagt zich bijzonder fatsoenlijk, zag ik. Heerlijk gegeten. En aangenaam toeven.

De mooiste ontmoeting. Twee pubers belden vastberaden hun opa Bert. ‘Heeft u het boek de Watergeuzen van Woerkum al? Nee? Dan krijgt u dat van ons.’

Germa spoorloos sinds 1984

Geplaatst op door
Beantwoorden

1984. Ik woonde een blauwe maandag in Nieuwendijk. Aan de rand van nationaal park de Biesbosch. Een aangeharkt boerenland voor wie de Biesbosch met eb en vloed heeft gezien en gevoeld.

1984. Het jaar waarin Germa van den Boom verdween. Ik raakte op mysterieuze wijze, alles is toeval, betrokken bij haar spoorloze verdwijning. Dat kwam door Ad Mol en Arie van der Stelt. Beiden intussen begraven. Ze rusten uit van hun jacht op de dader.

Onze zoon Bart kon het goed vinden met gewezen zandschipper Arie. Hij kon beeldend vertellen. De ene keer beetje zus en de andere keer beetje zo. Muiderzand, de scheepsbouw en buurtgenoot Germa. Vaste onderwerpen. Veel levenslessen. Germa, dochter van Drikus en Agje. Die ouders kende ik zijdelings. Ze wandelden wel eens op mijn dijk, de Buitendijk, bouwjaar 1679. Dan groette ik meelevend. Volgens zeggen waren het strenge christenen.

Germa ging soms uitblazen bij de buren, de familie De Peuter. Zoon Marinus bracht Germa na een avondje discotheek Meddox in de Gorkumse Westwagenstraat thuis. Dat had ze gevraagd en dat vertelde Marinus trots tegen zijn vader en moeder, want ze sprak nooit met hem. Vanaf dat moment was Germa spoorloos…

Het gonsde in het Biesboschdorp. Veel posters achter de ramen. Ik fietste (regelmatig) naar Arie. Een joviale man. Hij genoot van zijn onbespoten landje, bakken en braaien. Germa deed de vrijgezel pijn. Er kwam geen einde aan zijn verhalen.

De dominee riep op de kansel de hulp in van hogere machten. Ik kreeg een telefoontje van Ad Mol (grafstem) dat ze gingen graven achter het huis van de buren, bij de schuur. Of ik wilde helpen… Het graven ging niet door. De hulp van speurhonden dan maar.

Ik hoorde dat de Werkendamse politie in den beginne steken had laten vallen. Een meisje verdwenen? Politiechef Maaskant dacht aan een puberstreek… De hersenpan, een dubieus/duivels bedenksel. De DNA-test stond nog in de kinderschoenen, het duurde effe met de test, maar die leverde na verloop van tijd geen dader op.

Zoekt en gij zult vinden. Arie was niet christelijk, maar hij bleef bezig… Een groepje jonge mannen behoorde tot zijn vaste bezoek, dat hoorde ik van mijn zoon. Iemand had de buurman met een slagersmes in de tuin gezien… Bloed op de trap gevonden… Nee, Germa had niet gegild… Dat hadden de buren moeten horen…

Misdaadverslaggever Peter R de Vries maakte naam dankzij een tv-programma, ging de lucht in met een vliegtuig en gooide honderden noodkreten uit de cockpit. Het leek wel een zonsverduistering. Germa bleef spoorloos. Of ontvoerd. Of vermoord. Of weggelopen. Een miljonair deed een bod op het landhuisje van Arie…

2026. Zoon Bart vertelde een paar weken geleden dat het niet goed ging met Arie. We besloten hem te bezoeken. Hij zat in de tuin op zijn praatstoel, zwaaide naar iedereen, en vertelde tussen de bedrijven door dat hij bezoek had gehad van twee heren, soort professoren, die de cold case dachten op te lossen.

Ik kreeg een zeuke errepel mee naar huis. Zo was hij. Hij deelde graag van zijn rijkdom. Niet alleen verhalen. Arie stierf 3 augustus. Een goed mens ging heen.

Alles heeft zijn tijd onder de zon (Prediker 3).    

Germa van den Boom volgens het plakboek van Peter R de Vries.

CEO Nicole Freid verlaat het groene wonder HAK met een lach en traantjes

Geplaatst op door
Beantwoorden
Keep up the good work! Met deze buitenlandse woorden nam CEO Nicole Freid uit Breda na 13 jaar afscheid van HAK. Niet het grootste bedrijf van Altena, maar qua naamsbekendheid zeker wel. Niet meer het boertje van buten, maar Giessen goes international. Nicole Freid nam afscheid in, toepasselijk, partycentrum Het Brabantse Land. Met een mix van Brabants en Engels.
Ik ga terug naar 1952 toen de familie Hak in Giessen woonde en bekomen van de oorlog de hand aan de ploeg sloeg. Vader, moeder met zeven zonen en vijf dochters. Er moest brood op de plank komen. Ze besloten een kruidenierswinkel te beginnen. Van het een kwam het ander, met vallen en opstaan, gedreven door de bijbel en een harmonium plus gezang. Leven uit afhankelijkheid, zeiden vader en moeder dagelijks. De boerenpolder Altena bleek vruchtbare grond voor groei en bloei. Deels door de Sint Elisabethsvloed 1421, deels door overstromingen van de grote rivieren. De Altena-boeren verzieken de schepping niet, zeggen ze.
De familie Hak werd de schone motor van ondernemend Altena. Te beginnen met paard en wagen. Half Giessen schilde appels… Het was zweten met het eerste conservenlijntje. Doorzetten! 100 miljoen glazen potten rond 1980. 100 miljoen! De eerste Turkse arbeidsmigranten kwamen binnen. Moeder Hak zorgde elke dag voor een pan extra gevulde soep. Wat zegt u?

Alles heeft zijn tijd onder de zon. Veel meelevende jongeren aanwezig. Andere koers van HAK. Richting bio. Telers in Altena, Zeeland en de Flevopolder. Nieuwe happen, ik bedoel FOOD, en verpakking. Het valt me op dat de werkloosheid in Altena doorgaans 1 procent lager is dan landelijk. In het zweet des aanschijns zult ge uw brood verdienen… Dat speelt elke dag in onze ondoorgrondelijke hersenpan.
Haktivist Nicole Freid nam blozend afscheid met een award. Merk van het jaar 2026, gekozen door consumenten en supermarktbazen. Onderzoek EFMI Business School. Nicole houdt van spelen met bonen. Van bruine bonen tot burritoschotel. Mijn favoriet: krootjes.
Elk jaar groei. Applaus voor groen gemak. Bloesemlady & barricadelover Nicole Freid liet traantjes de vrije loop en kreeg een warm applaus. Het was een wonder dat ik er bij mocht zijn en ik proefde een grote genegenheid voor het groene wonder HAK. Veteraan Henk Hak zag dat het goed was.

PS HAK had natuurlijk een dot geld nodig om te innoveren en achtereenvolgens CSM, Heinz en een familie van rijke Nederlanders NPM Capital (Neerlands Glorie Groente & Fruit) namen het Giessens wonder over. Een schokje in het grote Altena toen een stinkendrijke Rus de groep met vlaggeschip HAK in 2021 kocht. Intussen is HAK verhuisd volgens het FD van de Russische KDV Group naar de internationale voedselbedrijvengroep Flexway, dezelfde eigenaar, gevestigd in de Verenigde Arabische Emiraten. De trots van Altena in Russische handen… En de boer ploegt voort…

Middeleeuwse Mert

Geplaatst op door
1

We kregen een kraam, mijn vrouw en ik, op de Middeleeuwse Markt in de vesting Woerkum. Op z’n Woerkums Middeleeuwse Mert. Nou ben ik bij toeval schrijver, journalist (Dagbladunie) en uitgever geworden. Alles is toeval, volgens het bijbelboek Prediker. Schrijver voor het clubblad van de lokale voetbaltrots, de groenwitten. En dat beviel zo goed dat mijn ster niet onopgemerkt bleef. Aan de bal was ik tamelijk hopeloos. Ook al stond mijn vader langs de lijn te mompelen. Hij was van het kaliber Ruud Krol.

Na mijn pensionering zat ik niet bij de pakken neer en besloot streekboeken te gaan maken en uitgeven. Boeren genoeg, gebrek aan schrijvers. Grote vraag: hoe is het Land van Maas en Waal, gemeente Altena, ontstaan? Boudewijn de Groot componeerde een hit en ik raakte geinspireerd, oftewel ik hou van persooonlijke ontwikkeling. Een mens moet net als een onbespoten bloem groeien en bloeien, mijn idee. Om met de grot van Plato en Lale Gül te spreken: Ik wil leven! Pastoor Marcel Vaandrager bad met mij voor behoud van het roomse kerkje als cultureel podium. De hele Kerkstraat applaudisseerde.

Op advies van de KvK werd ik na drie boeken uitgever. En zo stonden wij (Piet Hartman Uitgeverij) op de Middeleeuwse Mert met nummer 4 glossy De Watergeuzen van Woerkum. Een bejaarde mevrouw wilde voor het beginsignaal al een boek met handtekening. Dat beloofde wat. Veel belangstelling voor frikandellen, bier en historie. Ook!!! jongeren. De mooiste opmerking kwam van een Woerkumse meneer. “Ik geef het boek kado aan mijn zoon van 17. Hij moet weten waar hij is geboren en dat staat in dit boek.”

PS Ik stond afwisselend bij de kraam en zat in de boekwinkel van Tante Betje. Regelmatig verwonderde ik me dat ik dit mocht meemaken.

Lezing Watergeuzen en Woerkum

Geplaatst op door
3

WOUDRICHEM – Piet Hartman geeft donderdag 5 februari een lezing over de beroemde/beruchte watergeuzen. Dit naar aanleiding van zijn boek De Watergeuzen van Woerkum. De lezing wordt gegeven in de huiskamer van de vesting, hoek Hoogstraat 50a, Hugo de Grootstraat.

Vestinggouverneur Anneke van Walree zal de bijeenkomst om 20 uur openen. Daarna zal de gepensioneerde journalist vertellen over zijn jeugd in de vesting en de highlights en lowlights van Woerkum. Hij werd geboren in het restant van het Jacoba van Beierenhuis. Waar hij de deodorant van de gravin nog rook. Na het clubblad van de voetbalclub verdiepte hij zich in de ruige historie van het stadje en de watergeuzen die niet alleen in Gorkum en Den Briel huishielden. Dat was in 1572 tijdens de Tachtigjarige Oorlog. Behalve highlight RIJNZALM waarvoor de vissers zich uit de naad werkten en de koningshuizen in de rij stonden, gaf Willem van Oranje opdracht om de vesting te ommuren. En graaf Willem VI liet een kasteel-tolhuis bouwen, een buitenverblijf voor zijn dochter gravin Jacoba van Beieren. Bekend is het vredesverdrag in 1419, de Zoen van Woudrichem. Stikjammer dat de gemeente wegens ernstig geldgebrek het fraaie bouwwerk in 1852 moest slopen. Alleen prachtige schilderijen, uitgave Bond Heemschut, zijn bewaard gebleven. Altena telde anno 2025 nog nooit zoveel miljonairs. Er is vast een projectontwikkelaar om dit sieraad te herbouwen.

Het kleurrijke verhaal duurt tot ongeveer 21.30. Vragen staat vrij, boeken zijn te koop, evenals koffie en thee. Gezien het beperkte aantal zitplaatsen (ongeveer 30/40) moeten liefhebbers reserveren via  www.huiskamerwoudrichem.nl      

Het kasteel/tolhuis van gravin Jacoba van Beieren met de visbanken (visafslag) afgebroken in 1852. Welke projektontwikkelaar herbouwt dit wonderschone kasteel? Woudrichem (Altena) heeft meer miljonairs dan ooit! Schilderij Jan Weissenbruch

Burgemeester Melissant-Briene van Gorkum, de nieuwe Jacoba, regeert de vestingdriehoek Gorinchem, Woudrichem, Slot Loevestein na eerst vrede te hebben gesloten met schrijver Piet Hartman van de overkant.

De wonderbaarlijke redding 2x van de watergeuzenvesting Woudrichem

Geplaatst op door
8

Vestinggouverneur Anneke van Walree neemt blij van zin het boek De Watergeuzen van Woerkum (Woudrichem) in ontvangst. Dat is een uithoek van Nederland waar Maas en Waal samenvloeien en 100 procent cultuur. Haute culture dus.

Schilderij kunstschilder Elias Pieter van Bommel (1819-1890) boven. Een schaatsende watergeus op een gaaf ijsvloertje, sinds 1963 niet meer voorgekomen, van trefpunt Maas/Waal/Merwede (de grote rivieren) en Gorinchem (volgens de ANWB de mooiste vesting van Nederland) in het verschiet. Ook zicht op de Woerkumse toren bijgenaamd mosterdpot. En het kasteel-tolhuis waar gravin Jacoba van Beieren een blauwe maandag verbleef, gesloopt in 1852, want de gemeentekas was leeg. De rivieren waren vergiftitigd en de vis dood of gevangen. Dat was het einde van het neoliberalisme en het begin van het roofkapitalisme. Oftewel het slopen van mensen en aarde.

Tekst boek geschreven door kleinzoon van een watergeus.

Boek te bestellen bij Tante Bethje Books & Co. Woudrichem 06 – 22660901. Zie de interessante reacties. Een mevrouw was uit Leerdam gekomen om te vertellen dat de familie van oma Griet Kentie in Leerdam woont. Vergeten te vragen aan oma. Nogal slordig. .

Hardroeien op de Maas, 1980. De ouwe Bart aan het roer van een zalmschouw, geholpen door Jan van Brouwershaven en Piet van ome Piet oftewel Piet de voeger. Deze traditie bestaat ook niet meer, hoewel de watersportvereniging goed bezig is naar Schots voorbeeld met skiffwedstrijden. De Altena Regatta. Roeien is een zegen voor de mens en de aarde.
parelTot mijn grote verwondering kreeg ik tijdens de nieuwjaarsreceptie van de gemeente Altena een onderscheiding genoemd de Parel van Altena. Hoezo?
Voor de vuist weg. Oprichter van het Woerkums Cafe, de eerste talkshow in de lage landen op locatie. Dat duurde van 1989-1999, 2x per jaar in restaurant ’t Oude Raedthuys. Voor wie het niet meer weet: het was er altijd bomvol en Radio Arkelstad (bij gebrek aan Gorkums nieuws) zond het uit. Ik was op mijn best als ik complimenten gaf en sneren kon uitdelen. Tineke Mocking zong een prachtig afscheidslied. De WC Band onder leiding van Ronald van den Ende speelde de pannen van het dak. Het volk vond het prachtig.
Oprichter van het Woerkums Literair Cafe (WLC) samen met Arie Wezemer en Nel Strengholt. Het werd zo druk dat Jan Ruis zich meldde als penningmeester.
Voorts meldde ik me aan bij Vluchtelingenwerk als taalcoach. En dat doe ik nog steeds. Met veel plezier. Mijn migranten zijn allemaal aan het werk!!! Blij dat ze mogen meedoen. Sloten met arabische koffie drink ik.
Kusjes van de wedergeboren parel.

Plus te koop Biesboschmuseum Werkendam.

De wonderbaarlijke genezing van een doodzieke fietser

Geplaatst op door
1
De verongelukte racefietser PH (23 september 2024) met man en macht van de Oosterscheldekering (de Zeeuwsche Windroute is mijn favoriet) naar het Erasmus MC. Een duits echtpaar had me 23 september in de berm gevonden en 112 gebeld. Lief van die rotmofffen… Nooit doe ik meer lelijk over Duitsers.

Ik lag een week of vier in het ERASMUS MC. Meestal in coma. Broer Bert uit Frankrijk en dagelijks vrouw en kinderen op bezoek. Niks van gemerkt. Of ik sloeg wartaal/fantasie uit, vertelden ze later. Ik herinner me colonnes leergierige internationale studenten. Bloedmooie angels, sommigen. Die om de vijf minuten bloeddruk en hartslag kwamen meten. Zonder buitenlanders stort onze zorg in… Tja… Tijd om te verkassen naar revalidatiecentrum De Wever/Elisabethziekenhuis Tilburg. Dagelijks naar de sportschool. Ze sleurden me bijna mee. En toen herstelde ik tamelijk snel.

Stapels, stapels ANGELS bij De Wever. De prominenten dokter Arja Schults rechts en Rianne Vugts, mochten noodingang eten/drinken canule verwijderen en ik mocht 7 februari (nogal slapjes) met proefverlof naar huis. Eindelijk NA 23 SEPTEMBER de dag des oordeels! We hebben samen mijn ziel gemasseerd, gehuild en geheeld! Heftig hoor! Wees niet bang, vier het leven.en de dood. De deskundige tandarts in Almkerk is de volgende halte… Ze vertelden bij mijn vertrek dat revalidatie een jaar kan duren. Een jaar? Dat klopt als het tegenzit helemaal. JE HEBT EEN WONDER NODIG, zeiden de deskundigen bij de deur. Ik ben sinds 7 februari 2025 geen centimeter vooruitgegaan. Weer een longontsteking, zuchtje op de dijk. Blaasontsteking. Bronchitis! Weken van slag. Langs de rand van de afgrond. Huisdokter Bart Vijgen kalmeerde me…. Maar ik kijk met een nieuwe blik naar mijn familie, de dijk en Altena! De vrienden… Ik leef!!! Fietsen? Komt tijd, komt raad. Oefenen. Autorijden? Rijbewijs verlopen. Dat noem ik de ongemakken van het leven. Gebit kapot. Reparatie.

Is hij (BEN IK) veranderd na 5 maanden ziekenhuis? Dat vroegen ze aan mijn vrouw. Verkeerde vraag. We hebben samen een crisis beleefd en dat laat sporen na bij iedereen. Vage sporen en scherpe sporen. Een Trauma zou dochter Willemijn zeggen. Hoe laten we dat trauma achter ons? Oftewel waar parkeren we dat Trauma zonder gedoe??? Lesje in nederigheid, dat zeker. 7 februari 2025 NAAR HUIS.

Eind goed al goed. De wonderbaarlijk genezen patient, mijn hervormde bijbelse uitleg, wandelt elke dag naar de Plaza. Mantelmoeder Ans en Eva doen natuuurlijk mee. Aan fanmail geen gebrek…. Koffie en taartjes ook niet.

Een jaar revalidereen, zeiden ze. Vanaf 7 februari 2025. Anno 1 juli 2025. Ik wandel 3 x daags op de Buitendijk. Met of zonder rollator! Mijn tweede leven, zo voelt dat. Om de haverklap stopt er iemand. Wat zijn onze Altena-bewoners toch meelevend. Hoe gaat het met je? Dankzij huis- en wonderdokter Bart Vijgen gaat het heel langzaam beter. Heel Langzaam wil zeggen: 1 procent per dag. Dag lieve kinderen! Volgens zoon Bart moet ik me de koning te rijk voelen. Hoezo, ben ik afgetakeld? Ge bent de Koning van de Buitendijk! Een wonder.

1 september. De laatste weken voel ik me echt sterker worden. Dat lamme gevoel is weg. Laten we een lofzang aanheffen.

Zaterdag 8 november presenteer ik mijn vierde boek. Laten we jubelen! Over mijn jeugd in de ruige geboortestad en vissersstad Woudrichem, getiteld De Watergeuzen van Woerkum. U kent de watergeuzen van Den Briel? De watergeuzen van Woerkum zijn geen haar minder… Piet Hartman Uitgeverij, het Arsenaal, aanvang 20 uur. Muziek WC Band. Vrij entree. Boek met 252 pagina’s is daar te koop: 30 euro plus 2,70 BTW. Komt allen, zing mee en lees thuis voor!

Maandag 13 april 2026. Ik kwam tot het besef dat ik al weken last heb van kortademigheid. Aan het einde van de trap naar boven. Geen lucht meer. Fietsen gaat wel, maar niet meer dan dat. Met huisarts Bart Vijgen overlegd. Wat is hier aan de hand? MDL-arts Bodelier van het Amphia Breda gebeld. Opname en onderzoek. Drie pittige mdl-dames-doktoren doorzochten mijn darmen en maag. Gevonden; lekkende haarvaten. Nooit van gehoord. Lekkende haarvaten. Mede door de bloedverdunners. En ouderdom, schat ik. Dank Amphia!!! Ik voel me herboren. Echt, herboren. Opgestaan uit de dood. Voor de vierde keer. Meer dan Jezus. Ik mag nog een tijdje mee. Zachtmoedig voorwaarts…