Dutch Power Company levert innovatie van de eeuw, de robottractor

Peter Mouthaan in gesprek met Peter Oostveen. Foto Piet Hartman

Trots op Altena. Een ruig initiatief van de Rabobank. Ik ben beretrots op Altena. Een wonderlijk eiland tussen de dijken, de duinen en de dreven. We reden met een luxe touringcar naar de Dutch Power Company in Giessen. Nooit van gehoord! Alleen de naam al roept het beste in een mens boven. Fruitkweker Peter Oostveen zat ook in de bus. Hij is op zoek naar een drierijige computergestuurde spuit. Het leven van een fruitkweker gaat niet over rozen. Ik loofde de Fruitschuur in Nieuwendijk en Werkendam. Dat stemde hem mild. “Arbeiders uit de Oekraïne plukken fruit in Polen voor 3 euro per uur. Polen plukken fruit bij ons voor 9 euro, plus sociale lasten 15 euro. Zonder Polen geen fruit. De prijs van het fruit is goed, maar de kosten zijn te hoog,” vertelde hij. Het bedrijf van Oostveen omvat 100 hectare met vijf familiebazen, volgens hem de ideale grootte.

In Giessen wandelden we het Experience Center van de Dutch Power Company binnen. Grote baas Peter Mouthaan, roots in Meeuwen, hield een toespraakje. Precisielandbouw is de toekomst, zei hij. De holding telt drie fabrieken met vijf (duurzaam gebouwde) merken, totaal 180 werknemers. Conver (maaiboten enz), Herder (bermonderhoud), Votex (zijklepelmaaiers enz), Precision Makers (robottractoren en GPS-systemen), Roberine (maaimachines). Het was een lust voor het oog. Een tractor zonder boer? In 2015 werd de Greenbot de innovatie van de eeuw genoemd. De ploeterende boer wordt een herenboer. Nog nooit zo’n hightech maaiboot gezien. Iedereen trots op de Dutch Power Company. Een kandidaat voor de BizAwards Altena 2018.

De beste columnist in de Teerkamer

Bas Heijne, de beste columnist van Nederland.

Bas Heijne, de beste columnist van Nederland, komt op bezoek bij het 25-jarig Woerkums Literair Café. Hij verzorgt zondag 17 december om 16.00 uur de Diogenes Lezing. Bas Heijne (Nijmegen, 1960) maakt naam als columnist en essayist voor NRC Handelsblad. Dit jaar verscheen zijn boek ‘Staat van Nederland’, een pleidooi voor een nieuw beschavingsideaal. De vraag is niet: wie zijn wij? De vraag is: wie willen we zijn? Bas Heijne kreeg de PC Hooft-prijs voor zijn beschouwend proza. De titels van zijn laatste columns spraken boekdelen. ‘Mijn Nederland’ analyseerde het Madurodam tussen de dijken. En ‘Morele masturbatie’ ging over de volksgerichten op de sociale media. Kortom: een prominent columnist te gast in de Teerkamer over Nederland, Europa en de wereld. Entree 15 euro. Reserveren: Nolda Egberts, woerkumsliteraircafe@outlook.com Na afloop serveren restaurant Kruiden en Jasmijn en restaurant ’t Oude Raedthuys een literair feestmenu.

Bedrijven willen windmolens kopen, zeg daar maar eens nee tegen

Ik ben dol op Friesland. Elke zomer fiets ik langs de dorpsmolen, een windmolen, sinds 1994, van Reduzum, bij Leeuwarden. Het dorp is gek op de windmolen, want de opbrengst vloeit in de dorpskas. Niet geheel onverwacht kwamen er windmolens uit de lucht vallen in Altena. Waterschap Rivierenland bood grond langs de Bergsche Maas aan voor vijf windmolens. Een cadeautje, volgens deskundigen.

Het droomhuis van Jaap Smits aan de Bergsche Maas. Het waterschap biedt rechts grond aan voor vijf windmolens. Op de achtergrond de Amercentrale. Foto Piet Hartman

Maar de Peerenboomse buurt liep te hoop. “Als er geen draagvlak is, doen we het niet,” zei heemraad Hennie. Waarom protesteert de buurt niet tegen de Amercentrale? Dag en nacht een wolk van CO2 en giftige stoffen. In onze longen, op onze krootjes, op onze bieten. Kuch. Kanker. De moderne mens houdt van schone schijn. Het gevecht tegen de windmolens begon. Een buurtbewoner bood een ‘eerlijke’ draagvlakmeting aan. Géén draagvlak in de buurt. Heemraad Hennie kreeg het er warm van. Einde windmolens, allemaal naar huis? Heemraad Hennie draaide bij, want geen draagvlak in de buurt betekent niet dat het idee niet kan doorgaan, zei ze. Verkeerde route? Lokale reus Peter Ribbers (teuge) mopperde en verliet bozig de zaal. “We worden misleid, we worden misleid,” toeterde hij. Ik zag droomhuisbouwer Jaap Smits in de gordijnen – begrip, begrip. Heemraad Hennie kreeg het bloedheet. Overleg. Overleg.

Amercentrale, schone schijn sinds 1952. Foto Piet Hartman

“Een aanfluiting die meting,” zei een gepensioneerde boer in de zaal. Het bleek buurtbewoner Rini van der Westen te zijn. Ingezondenbrievenschrijver Altena Nieuws, plaag voor de Werkendamse politiek, Lokaalbelang in het bijzonder, vóór windmolens, geen zonnepaneel op het dak. Ik vond het een mistig gedoe over het draagvlak. Wat heet: draagvlakje. Een icoonprojectgroep wil een energieneutraal Altena bouwen. Dus moet het héle volk van Altena zich (21 november 2018) over windmolens uitspreken, bedacht ik. Een raadgevend referendum, jaaa!!! In de wandelgangen hoorde ik dat regionale (energieslurpende) bedrijven de windmolens (van drie miljoen) willen kopen. Een rendement van 4 tot 8 procent tikt lekker aan. Een wind-wind-situatie. Ahaaaa!!! Zeg daar maar eens nee teuge, gemeenteraad. Het waterschap gaat samen met energiecoöperatie Decab, omwonenden en andere professoren een helder plan opstellen.

Het was warm in Het Verlaat. Hebben we geen energiemissie? Natuurlijk wel.

 

 

Wij houden van ondernemend Altena

Doe maar gewoon. Daar houden de ondernemers in Altena van. Ze hebben een tikje moeite met complimenten. De eerste BizAwards Altena was een flinke poging om iedereen te waarderen. Voor zijn werklust, vindingrijkheid, maatschappelijk verantwoord ondernemen. De meeste bedrijven zijn familiebedrijven. Fort Altena was afgeladen met families. De stemming trad buiten zijn oevers. Het kartrekkersteam genoot. De jury had rode oortjes. De sponsors buiten hun schoenen.

En de winnaarsssss? De ondernemer van het jaar: Joan Hanegraaf van Oerlemans Plastics, 250 werknemers. Zijn hele managementteam was van de partij. Bloemen voor Peter van Ballegooijen en zijn duurzame Albert Heijn Sleeuwijk. Bloemen voor Henk Schouten voor zijn vegaburgers die nu ook door de VS-cowboys worden gegeten. Talent van het jaar werd het duo Ralph Vermeulen & John van Boxel (EQA Projects Werkendam) met energie uit stromend water. Stromend water zat. Onze hoop in bange CO2-dagen heet Arend (van Johan) Koekkoek van Idea-X Campus Almkerk. En de appbouwers Ingmar Vroege & Gert-Jan Leemans. Wij houden van ondernemend Altena. Ik opende het bal met Ingrid… En de hoofdprijzen waren van kunstenaar Richard van der Koppel uit Genderen. Wat een avond! Oeffff! Bier please! Het bleef nog lang onrustig.

Zie ook Column AD Rivierenland BizAwards.

De topvrouwen van JSD Woods

Ingrid de Graaf, directielid van Aegon, werd verkozen tot de topvrouw van 2017. Ik ging op bezoek bij drie topvrouwen in Giessen, zo bleek. Jolieze, Sandra & Debby Havelaar. JSD Woods heet het bedrijf. Ik kwam binnen tussen zaagsel, rook de heerlijke houtgeur, zag hout en machines. En drie blozende dochters van timmerman Thijs Havelaar uit Woudrichem, zzp’er in dezelfde loods. We zaten rond de kantinetafel. Vrolijke dochters, drie vriendinnen, plezier in het werk. Ik viel van verbazing van mijn stoel. Ze hielpen me overeind. Wat een vakmanschap, wat een innovatie, wat een spirit. Taakverdeling? Jolieze (29) ontwerpt en overlegt met klanten. Sandra (36) doet de administratie, bedrijfsvoering, regelneef. Debby (34) regelt voorraad en productie. Best heftig een eigen bedrijf.

Sandra, Debby en Jolieze Havelaar. Foto Piet Hartman

Jolieze Havelaar. “Na De Schans wilde ik iets stoers doen. Koning Willem 1 College, sociaal-pedagogische kant. Daarna opleiding sergeant bij de landmacht, zes jaar personeelszorg, je moet jezelf bewijzen en dan krijg je respect. JSD Woods is een uit de hand gelopen hobby. Die begon ’s zaterdags als we pa gingen helpen met kleine dingen. Het timmertalent komt van pa. Hij is heel precies en heeft engelengeduld, staat voor iedereen klaar. De houtbewerking voelt niet als werk. Een boomstamkrukje ontworpen. We verkochten er 30/40 in de week. Genieten.”

Sandra Havelaar. “De Windroos in Gorcum. Secretaresse-opleiding gevolgd, HBO-recht Avans Den Bosch. Gesolliciteerd bij de KMA, logistiek officier. Bewindvoerder schuldsanering. Personeelszaken Jewelz & More. Ik ging meubels van eiken en plaatmateriaal ontwerpen. We kopen meubels bij de Kringloop en knappen die op. Regionale leveranciers, dat geeft een goed gevoel. We verkopen via onze website, sociale media en woonwinkels. Druk, druk, maar we streven niet naar meer personeel. Meer uitbesteden dus.”

Debby Havelaar. “De Windroos, detailhandel. Dierenarts-assistente bij een dierenarts in Almkerk. Het werd een gewoonte, miste uitdaging. Ik heb m’n huis verbouwd en pikte het timmerwerk snel op. Het is een leerproces. We verkochten onze meubeltjes op Marktplaats en dat ging goed. Zo is JSD Woods ontstaan in 2013; van hobby naar bedrijf, een natuurlijke groei. We richten winkels in. Pffff, we streven naar landelijke bekendheid.”

Ze zijn wel eens boos op elkaar, maar praten dat zo uit en gaan weer vrolijk (tot laat) verder. “Schat, leg de kids maar op bed.” Bulderend gelach. Dansend ging ik de deur uit.

Vader en dochters.

PS Ik zet JSD Woods op de longlist van BizAwards Altena 2018.

Bas de Peuter blaast in de bus met windmolens en zonnepanelen, ook stroom voor Almkerk en Nieuwendijk

Interessant bericht van (ex-wethouder) managing director Bas de Peuter. Wormenkwekerij The Dutch Nightcrawlers en viswormenexportbedrijf Biodone te Almkerk hebben snode uitbreidings- en energieplannen. Het wereldwijde bedrijf wil drie windmolens (8,5 MW) laten bouwen langs het afwateringskanaal (bij de A27) en 600 zonnepanelen op het dak van de kwekerij leggen. Tevens kunnen buurtbewoners (postcoderoos) eigenaar worden van zonnepanelen op een weilandje met 200 panelen. Een rendement om te kussen. Hallo! Wakker worden! De vergunningaanvraag ligt bij de gemeente. Let wel: de zonnepanelen en de windmolens leveren voldoende stroom op voor het bedrijf en Almkerk & Nieuwendijk. 

Energieprofessor Cees de Bas van coöperatie Decab maar even gebeld. Decab heeft een blauwdruk gemaakt voor een energieneutraal eiland Altena, net als Texel en Ameland. Het icoonproject schiet voor geen meter op. Ik keek naar een uitzending van Nieuwsuur over de klimaatmaatregelen van het kabinet. En wat bleek? Achterhaalde regels en ambtelijk gemierenneuk *kuch* blokkeren vaak de energie-innovatie. Zo ook het zonnepanelenveld van acht hectare bij de spaarbekkens in de Biesbosch. Rijkswaterstaat wil geen zonnepaneel zien, want het is een overloopgebied. Nu wordt onderzocht of er zonnepanelen op het water (spaarbekkens bijv.) kunnen worden geplaatst. Opstand van de sportvissers? Professor Cees de Bas zucht. En hoe staat het met de windmolens langs de Bergsche Maas? De professor klinkt sombertjes: “Eneco wil in Waalwijk nog vijf windmolens neerzetten. Vijf windmolens aan onze kant op grond van het waterschap, afwachten geblazen. Ik ben al blij als er twee komen. Het schiet niet op! Het gas stroomt nog en het water klotst nog niet over de dijken. Waarom zouden we ons druk maken?”

Let wel: de energierevolutie is niet meer te stoppen. Ook al geloven we hier dat God een nieuwe hemel en een nieuwe aarde zal maken. En gij geluvvvv da?

De beste columnist van Nederland in de Teerkamer

Bas Heijne, de beste columnist van Nederland.

Nooit gedacht. SPETTEREND PROGRAMMA 25 JAAR Woerkums Literair Café 2017-2018 in de Teerkamer: 20 oktober Tommy Wieringa, 20.30 uur; 17 november Heleen van Royen met documentaire over haar dementerende moeder, Het doet zo zeer; 17 december 16.00 uur Diogenes Lezing met NRC-columnist Bas Heijne; 24 januari Voorleesfeest basisscholen; 2 februari Jan van Mersbergen; 17 maart Boekenweek met Griet Op de Beeck, Martinuskerk 20 uur; 15 april Literaire Liefdes; 26 mei slotfeest Letteren op Loevestein. Entree 15 euro per avond. Reserveren gewenst: stuur een mail naar Nolda Egberts, woerkumsliteraircafe@outlook.com Donateurs hebben gratis toegang, behalve op Loevestein, de kosten bedragen 35 euro per seizoen.

Huis van de Toekomst staat in Dussen, een gasloos streekproduct

Eindelijk. Het Huis van de Toekomst. Dat staat in Dussen. Dankzij doordouwer en uitvinder Jaap Smits van Aeti Duurzame Energie. Jaren geleden vertelde hij over zijn droom. Een bouwdroom zonder CO2.

Zonnekoning Jaap Smits. Foto Piet Hartman

Dat lukt nooit, dacht ik. De bouw is veel te behoudend. Elke keer weer een oud plan uit de la. Ik zag een grote advertentie van makelaar Martijn Paans. Een reteslechte advertentie. Geen woord over Het Huis van de Toekomst. Niettemin liepen er opgewonden mensen door het huis en ik ook. Het Huis van de Toekomst, een modelwoning; ontwerp Jaap Smits, ontwikkeld door Architraaf Aalburg, bouwer Tankens Andel.

Een streekproduct! Zongericht, met zonnepanelen, vloerverwarming, luchtwarmtepomp, drievoudig glas. De energiefabriek houdt stroom over, zeg 200 euro per maand. Die stroom kan ook opgeslagen worden in (aangeschafte) batterijen. Een paar cijfers: het huis kost 3 ton, exclusief keuken en sanitair; met 400 m2 grond 160.000 euro (400 euro m2, kassa Werkendam). Subsidie 20 mille via de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. Rabobank verschaft een groenhypotheek van zeg 4,5 ton tegen 1,5 procent (het rijk subsidieert 0,5 procent), tien jaar vast. Al met al zijn de lasten 500/600 per maand. Hoera! Goeie grutjes! Hiephiep! Niet te geloven! Mijn dochter betaalt 700 euro voor een studiohok in Breda. Kan dit huis ook in Sleeuwijk worden gebouwd? Jawel, mevrouw.

Op naar het gasloze Huis van de Toekomst. Met dank aan Jaap Smits: dromer, dominee, doordouwer. CdK Wim van de Donk wil het huis openen. Op den duur komt een huis uit de 3D-printer, zei een whizkid tegen me. Ik klapperde met mijn oren. Bouwvakkers zijn dan overbodig, behalve voor de montage, zei-ie. Ehhh fusieraad Altena, ga eens kijken in het ambitieuze Almere, zoneiland met waterwoningen.

www.zongerichtbouwen.nl

 

Erekruis voor onze columnisten Ad Mol, Ton Kuppens en Hanviskie

Tot mijn leedwezen deel ik u mede dat de columnisten Ad Mol, Ton Kuppens en Hanviskie niet meer zijn. Jarenlang gaven zij op papier kleur aan onze streek. Of ze prikten met een riek in een mesthoop, of ze staken streekgenoten een veer in hun reet, of ze schreven de halve waarheid.

Ad Mol en Piet Hartman lullen Maij-Weggen zonder resultaat onder tafel.

Ad Mol zorgde als columnist van het Nieuwsblad voor het Land van Heusden en Altena wekelijks voor rode oortjes. Hij riep boerinnen op te stoppen met baren en cursussen te volgen. Mannen moesten gaan stoeien met de vagina. Maakte niet uit welke. Met zijn maatje Paul Peet drukte hij ochtendgymnastiek en kleien door. Opwaaiende rode en zwarte rokken. Hij schreef vurig tegen de Aalburgse vriendjespolitiek en voor de nieuwe gemeente Altena. We knuffelden samen de schaapachtig lachende Maij-Weggen. Peppi & Kokki in Den Bosch, zo voelde dat. De doorbraak kwam uit een andere hoek, van Ideaalburg. Onruststoker, preker en dichter Ad Mol overleed in 2013. Hij mocht van het Opperwezen de Altena-vlag niet hijsen.

Ton Kuppens was namens Altena Nieuws een plaag voor de politiek. Zodra de Kuifje van de polder binnenstormde, sidderde iedereen. Of dat het niveau verhoogde, eigenlijk niet. Mensen zijn gewoontedieren. Ton Kuppens pleitte eerst stevig voor de fusie van Werkendam, Aalburg en Woudrichem. Als donderslag bij heldere hemel schreef hij het tegendeel. Waarschijnlijk omgekocht door een miljonair of vastgoedtycoon Kees Biesheuvel. Ton Kuppens ging door de achterdeur terug naar Oosterhout. Hij schrijft nu zenuwslopend over dat verschrikkelijke plein bij de kerk, vermoed ik. Of hij is gestopt met schrijven en vecht nog tegen Greenpeace & windmolens.

Hanviskie pepte het Nieuwsblad Land van Altena op. Ze schonk uitgebreid aandacht aan erfgoed, kunst en literatuur. Ze was in staat hoogstpersoonlijk de kerk van Uitwijk te stutten. Dat deed me deugd. Overal wandelde Hanviskie (met of zonder zonnebril) sneaky binnen. Nevenfuncties zat. Ze stutte ook heel wat clubjes. Erevoorzitter gemengde zangvereniging Looft den Heer. Voorzitter Huurdersbelangenvereniging Land van Heusden en Altena. Voorzitter Stichting Erfgoed Altena. Secretaris Stichting Bibliotheek Altena Werkendam. Secretaris CDA Werkendam. Voorzitter Liniepadfestival Werkendam. Lid Raad van Commissarissen Woonstichting Land van Altena Nieuwendijk. Correspondent Brabants Dagblad en Weekblad Schuttevaer. Penningmeester van de vereniging Vrienden van het Biesboschmuseum. Hanviskie is de nieuwe Toontje Sprenger van Altena. De beste beunqueen tussen de dijken. Ze kijkt namens het waterschap elke dag naar de waterstand. De Persgroep zette haar aan de dijk. Domme Belgen.

Blijft over… die last is heel zwaar… mijn column elke zaterdag in AD Rivierenland. Maar niemand leest meer krant. Iedereen kijkt op zijn mobiel. Waakhond of schoothond, thats the question.

 

Opbeurend bericht uit Werkendam; dieselelektrisch containerschip

De Bon Jovi. Foto Phil Nijhuis/Trouw

Wie niet overtuigd is van global warming, is blind. Dat zei de blinde zanger Stevie Wonder. We schrikken van geritsel in de struiken, maar de sluipmoordenaar global warming zien we niet. Hebben ouderen het recht hun kop in het zand te steken? Onze way of life is ziekmakend voor alles wat groeit en bloeit. Vergroenen is een must! De landbouw moet vergroenen. Volgens een onderzoek van Natuur en Milieu moet het aantal koeien en varkens met 40 procent omlaag. Dat scheelt een hoop stront en dode weilanden. Maar het gaat over boerengezinnen, hè. De bouw moet vergroenen. Gasloos bouwen is de toekomst. Kost 20 mille per huis, so what? De energierekening kost nul. Waarom kondigt de nieuwe gemeente Altena geen gasloos en zongericht bouwen voor nieuwe wijken aan? Voorbeelden genoeg in Nederland. Jaja, speerpunt, de brede scholen in Werkendam en Sleeuwijk krijgen 660 resp. 380 zonnepanelen.

De scheepsbouw moet vergroenen. Een opbeurend bericht uit de Werkendamse haven. De Concordia Group heeft een containerschip laten bouwen dat dieselelektrisch vaart. Een grote stap voorwaarts, volgens Weekblad Schuttevaer en Dagblad Trouw. De Bon Jovi vervoert 600 miljoen flesjes bier per jaar voor Heineken tussen Alphen aan den Rijn en Rotterdam. De bierbrouwer wil naar een CO2-uitstoot van nul. Het volgende groene schip met groene flesjes zou best eens op een waterstofcel kunnen varen.