Het dorp van ooit: tentfeest zonder drugs en vernielzucht

Het dorpsfeest hoort bij het plattelandsleven. Ik keek vertederd naar de Andere Tijden Special: Van doarp en durp. Klompen onder de kapstok, paard en kar met melkbussen, de boeren zongen hooipsalmen te velde. Huisvlijt op straat, muziek, toneel. En daarna allemaal de tent in. Een tent geeft een vakantiegevoel en maakt dorstig. Daarom! Het dorp van ooit was overzichtelijk en veilig, alles lag vast. Met het stijgen van de welvaart nam de dorst toe. Mijn zakgeld was zo op. Maar mijn vrienden, uit de bouw, sprongen bij. De hormonen regeerden met Noord-Koreaanse discipline… Samen drinken, samen brullen, samen trots op ons dorp. Spelplezier hadden we. Straalbezopen werden we.

Feesttent Almkerk. Foto Piet Hartman

Feesttent Almkerk. Foto Piet Hartman

Tijdens het heffen van het glas was iedereen gelijk, van vishandelaar tot mollenvanger. Om bierkampioen te worden hoefde je geen potje te worstelen, of 100 meter knetterhard te lopen. Als Braziliaanse kaasstengels stonden we in de tent, met brulshirt en erectieproblemen, zatte koppen en nahupjes. Ze hebben me ooit op de kruiwagen naar huis gebracht. Ohhhhh! Het gebeurde in de feesttent van Uitwijk. Jongens waren we, aardige jongens, en onbezonnen. De vers gemaaide slootkanten lagen bezaaid met overspelige ouderen. Een vluggertje werd met de mantel der liefde bedekt. Vergeving is de smeerolie van het christendom. Nee, nog geen eerwraak, geen moord tussen de mais, geen bloed aan de boerka.

De dorpstent werd een zweethut. Vader Abraham zong tig keer over het café aan de haven. K3 stond op de planken in Almkerk. Leuk! Leuk! Leuk! Gorinchem haalde twee ton op voor het zomercarnaval. Alleen al voor het Italiaanse topje van Josien Damen staan ze daar in de rij. De Europese Centrale Bank drukt gewoon bij om het (in)drinken van jong en oud te stimuleren. Lekker, maar je moet niet verslavingsgevoelig zijn. Anders valt een leger controleurs binnen, grrrrr. U begrijpt dat als ik wethouder van cultuur en koninkrijkszaken van de nieuwe gemeente Altena word, in elke parel het dorpsfeest zal openen…

PS Dronken, zonder drugs en vernielzucht.

Deze column stond zaterdag 20 augustus in AD Rivierenland. 

Zonnekoningen moeten zich bezinnen

Ab van Toor. directeur Meander. bij het zonnepanelenproject in Eethen. Foto: Hans Roest

Ap van Toor, directeur Meander. bij het geslaagde zonnepanelenproject in Eethen. Foto Hans Roest

Woonde chef Team NL Maurits Hendriks maar bij mij in de buurt. Die had de woningcorporatiebazen allang wegens wangedrag naar huis gestuurd. Ik doel op Peter van den Heuvel van Woonlinie, Ap van Toor van Woonservice Meander en Kees Biesheuvel van Land van Altena. Toen minister Plasterk in 2011 de salarissen van de topbestuurders in de (semi-)publieke sector onthulde, schrok iedereen zich wild. De Balkenendenorm bedroeg 193.000 euro. Veel zelfbenoemde zonnekoningen drukten jaarlijks dik 200.000 euro achterover. Hadden de topbestuurders dan iets bovenmenselijks gepresteerd? Nou nee, het was een ordinaire graaiersclub. Peter van den Heuvel incasseerde 242.000 euro, de tweehoofdige directie van Meander totaal 320.000 euro en Kees Biesheuvel 134.000 euro. De raad van commissarissen had moeten blaffen. Maar zodra het woord waakhond valt, worden we in de maling genomen. Echte waakhonden komen voor in de griezelverhalen van Roald Dahl. Commissarissen zijn meestal oude mannen die de directie en elkaar de hand boven het hoofd houden. Gemeenschapsgeld verkwisten, dat doen ze.

Het retescherpe Brabants Dagblad stelde een onderzoek in naar de stand van zaken. Houden onze zonnekoningen zich aan de Wet Normering Topinkomens? Peter van den Heuvel verdient nu 191.000 euro. Dat mag, maar het moet 130.600 euro worden per 2021 voor het beheer van 4200 huizen. Ap van Toor en Meander (2200 huizen) staan onder financieel toezicht. Hij moet terug van 168.000 naar 103.900 euro. Meander bouwt tot en met 2018 géén huis meer… Koning Kees Biesheuvel levert in tot 93.000 euro, voor 1000 huizen een riante beloning.

Deze toppers verdienen echt geen medaille. Wonen ze met hun architecten nog onder een steen? ZONgericht en energieneutraal bouwen kom ik nergens tegen. In Aalburg liggen op drie (!) van de 100 huizen zonnepanelen. In Werkendam en Gorinchem gaat het iets beter. Volgens een onderzoek van het Reformatorisch Dagblad maken SGP-stemmers zich weinig zorgen over vervuiling en klimaatverandering. Ze geloven in een nieuwe hemel en een nieuwe aarde door alleen maar te bidden…

Deze column stond zaterdag 13 augustus in AD Rivierenland.

Huur een sloep bij De Scheepsbouwers en verken de nieuwe Biesbosch

Jan Kleijwegt en Gerrit Pruissen van De Scheepsbouwers aan het Steurgat. Foto Piet Hartman

Jan Kleijwegt (r) en Gerrit Pruissen van De Scheepsbouwers aan het Steurgat. Foto Piet Hartman

Ook de jachtbouw kreeg last van een bubbel. De Scheepsbouwers Maritiem uit Werkendam ging vorig jaar failliet. Het bedrijf, gesticht in 1981 door Jan Kleijwegt, kon in afgeslankte vorm een doorstart maken. Het personeelsbestand zakte van 12 naar 4 medewerkers. De Scheepsbouwers Maritiem zag een nieuwe toekomst met jachtreparatie, jachthaven met 25 ligplaatsen, winterstalling en verhuur van hybride sloepen.

Ik mocht een rondvaart maken in de nieuwe Noordwaard met een clubje Werkendammers (Co  Cornet, Joop Pruissen en Klaas Heijstek) en was onder de indruk van de kajuitsloep en de nieuwe Biesbosch. Een sloep vol sterke verhalen over de oude Biesbosch. Moderne vogels als roerdompen, reigers en visdieven voor het grijpen. Hoe gaat het met het bedrijf aan het Steurgat? Even gebeld met Jan Kleijwegt. “De nieuwbouw van klassieke schepen was verzadigd. De jeugd wil geen boot meer. De prijzen van tweedehands jachten zijn gekelderd. Een jacht van een half miljoen? Bied een ton en je hebt prijs! Maar de markt van onderhoud en reparatie is aangetrokken. Het gaat de goede kant op.”

De nieuwe algemeen-directeur heet Jacco Cornet (schoonzoon) en bedrijfsleider is Gerrit Pruissen (schoonzoon). Een dagje onbekommerd de wonderen van de Biesbosch zien? Vliegende deuren en visarenden, argusvlinders op je schouder, waterbuffels plasdras. Huur een sloep!

www.descheepsbouwers.nl     

Hoogste tijd voor wietboeren

Vorige week bezong ik het genotmiddel haring. Verdovende middelen zijn van een andere orde. Ik bezocht in 1968 Ibiza. Het was nog geen hippie-eiland. Dit boertje van buiten merkte niks van drugs, misschien stond mijn antenne niet goed, maar Cuba Libre te over. Die drank had ik toen nodig om met de bloemenkinderen, van waar ook ter wereld, te dansen. In die tijd stookten Provo en Dolle Mina vuurtje in Nederland. Wie met drugs experimenteerde, verwierf aanzien, zeiden ze. Ik zag op NPO 3 een reportage over het Ibiza van nu. De moderne hippie loopt in een roze jurk of reetveter, doet alsof hij iedereen kan genezen met yoga, of welk gebed dan ook, en brengt zijn dagen blowend door. De borsten van Sylvie Meis kom je overal tegen. De Spaanse politie vecht niet tegen de bierkaai. War on drugs? Ammehoela!

Wietplantage in de Biesbosch wordt geruimd. Foto AD Rivierenland

Wietplantage in de Biesbosch wordt geruimd. Foto AD Rivierenland

Er lopen drugslijntjes van Colombia en Kabul naar Aalburg en Bleskensgraaf. Om een paar buitenplaatsen te noemen. Ik woon intussen tussen bietenakkers en wietplantages. Het wietkalifaat ligt om de hoek… De Biesbosch telt meer wietplanten dan brandnetels. De Wielstraat in Veen staat bol van de softdrugs. Is het niet in een leegstaande loods, dan wel in een aanhanger. Af en toe komt een xtc-lab naar buiten. Lekkere handel! Het gekste verhaal hoorde ik over een man die twee zeecontainers met wietplanten had ingegraven in zijn tuin. Op die zeecontainers bouwde hij een schuur. Opbrengst een ton per jaar. De buurt verlinkte hem. Kierewiet van de wiet. Boeren met leegstaande schuren krijgen intimiderende wiettelers op bezoek. Wie toehapt, wordt slaaf van criminelen.

D66 Brabant wil een proef met regulering van de teelt en de verkoop van wiet. Net als in Uruguay en Colorado. Kom Brabant, heb lak aan Den Haag, Brussel, Washington en de totally crazy wapenlobby. Wietboeren! Waarom niet? Ik heb niks met drugs. Lol met mijn (klein)kinderen is genoeg. Maar ik kan me voorstellen dat mensen behoefte hebben aan verdoving…

Deze column stond zaterdag 6 augustus in AD Rivierenland.

Horror die Hoogstraat

IMG_1437

IMG_1431

Onze man in IRAN, deel 4: een traantje bij de Armenen, slapen bij de nomaden

Een onverwaqchte ontmoeting bij de grote Armeense kerk. Ik raak aan de praat met een Iraanse familie en een Chinese studente die zonder problemen aan couch surfing doet.

Een onverwachte ontmoeting bij de grote Armeense kerk. Ik raak aan de praat met een Iraanse familie en een Chinese studente die zonder problemen aan couchsurfing doet.

Onze man in IRAN, deel 4. Nog even over Esfahan. Een bezoekje aan (de tuin van) het Abbasi Hotel is een must. Wat een grandeur! De eetprijzen zijn schappelijk, voor de middenklasse. Het viel me op dat nogal wat Iraanse dames met een pleister op hun neus liepen. Ze hebben volgens mij een prachtige haviksneus, maar de dames denken er duidelijk anders over. Ze willen opvallen, maar wel zonder kromme neus. Westerlingen zijn dol op botox, Iraanse dames houden van een neuscorrectie.

In de Armeense wijk (13 kerken en 7000 mensen) waren we getuige van de jaarlijkse herdenking van de genocide (1 miljoen doden) door de Turken rond 1915. Mooie mensen die Armenen. Ik moest tijdens de zang een traantje laten… Met de minibus een nogal slopende reis naar de bergen waar we te gast waren bij een nomadenfamilie, een uitstervend ras, die met kudden schapen en geiten rondtrekt. We aten en dronken sloten thee. Nomaden houden van het leven en ook van ons. De zoon van de familie kwam mee, hij werkt in Teheran en zijn zoon studeert. Dat zegt alles! We overnachtten in een tentje (koud, hè) op 2500 meter hoogte. De honden blaften haast voortdurend. Geen wolf of beer ontmoet. Oh ja, een nomadenvrouw wast zich 1 x per week in een teiltje… Nooit ziek, die mevrouw. Ik zag tot mijn vreugde een zonnecollector (!) naast de tent staan.

Ergens in de verte een wc, puur natuur. Twee rondreizende Franse dames wilden met hun tentje langs een rivier overnachten. Dat leek ons niet in overeenstemming met de Iraanse cultuur. Iraanse mannen zijn niet van die aanranders als arabieren, maar toch…

Droomeiland!

Topvrouwenvisiegroep.

Topvrouwenvisiegroep.

In de vakantie kijken we gemiddeld twee uur per dag op onze telefoon. Bang om iets te missen. Ga toch een spelletje doen met je vriendin en een boek lezen. De visiegroepen van de nieuwe gemeente Altena (Werkendam, Woudrichem en Aalburg) hebben geen tijd om op hun telefoon te kijken. Altena komt op stoom en hoe! Oude regenten hebben 25 jaar de vernieuwing tegengehouden, maar nu is de geestdrift uit de fles. Een paar weken geleden riep ik op deze plek dat we bureaucratengebeuzel in de polder moeten boycotten. De Europese Unie is het voorbeeld van verwarde en vastgelopen mannen. Maar zie, na het wonderbaarlijke besluit om te fuseren stond het volk te trappelen om mee te doen. Het beste idee sinds jaren, die visiegroepen. Liefst 250 klokkenluiders, héél véél verstandige vrouwen, dartelen als losgelaten koeien in de wei. Prikkeldraad op de schroothoop. Onze behoefte aan verbinding lijkt te overwinnen.

Nog niet zo lang geleden vocht Rijswijk tegen Giessen en Woudrichem tegen Oudendijk. Man, man, man. De wedergeboorte van het poldervolk wakkert als een vreugdevuur voort. Dit is een beschavingssprong voorwaarts. Er komen andere tijden… Zo’n energie had ik niet verwacht tijdens de tweede visiebijeenkomst. Geen zaal vol Staphorst-hoofden, zelfverklaarde gebedsgenezers of Ratelband-types. Ik proefde een krachtige groentesoep met kruidenmix, een regionale soep van het geluk, een grenzeloze goddelijke vonk.

Breedband, zongericht bouwen, streekproductenmarkt, drijvende huizen voor de jeugd, boomhutten voor senioren, theater tussen de koeien, circulaire economie. Een tuin der lusten. Een droomeiland! Het viel me op dat niemand riep dat zoiets niet te betalen is. Hoppa, voor een goed idee is altijd geld te vinden. De lokale miljonairs staan te trappelen om hun kluis te plunderen. Crowdfunding tussen de bieten. Voor degenen aan de overkant die bang zijn van een fusie heb ik een advies. Dat kost geen vijf ton, zoals Visie Gorinchem 2035. Hou mekaar vast en spring in het diepe. Eerst dromen en dan doodgaan…

Deze column stond zaterdag 2 juli in AD Rivierenland.

Onze man in IRAN, deel 3

Picknicken langs de rivier te Esfahan.

Picknicken aan de rivier te Esfahan. En allemaal blij met een Nederlander.

Onze man in  IRAN, deel 3. Van Teheran naar Shiraz met een Fokker 100. Daar liggen drie (groene) woestijnsteden op een kluitje: Shiraz, Yazd en Esfahan. We lunchten in een prachtig voormalig badhuis te Shiraz. Sinds de Iraniërs thuis een douche hebben, gaan ze niet meer naar het badhuis.

We bezochten een moskee onder leiding van een jongeman die ‘International Affairs’ op zijn sjerp had staan. Iedereen keek naar ons of lag richting Mekka. Het was al donker toen we de Tuin van Hafez bezochten. Tientallen jongelui luisterden daar naar gedichten van Hafez (1300, dichter en mysticus). Een meisje kwam spontaan naar ons toe en heette ons welkom… Oude Perzische gebruiken borrelen weer. Orthodoxen moeten Hafez niet, want hij is nogal bloemrijk. De laatste Shah van Perzië hield in 1971 een wereldfeest bij de ruïnes van Persepolis. Het decadente feest werd de voorbode van zijn val in 1979. We wandelden onderweg ook door Kharanaq, een 1000 jaar oud spookdorp van leem, stenen en stro. Een toevallige student vertelde me dat er een man woonde die alleen yoghurt at en 112 werd, zonder pillen…

In Yazd werden we ontvangen door een familie en fan van de mytische profeet Zoroaster of Zarathustra (10e eeuw v. Christus). Toen de moslims Perzië veroverden, vermoordden ze een miljoen (!) zoroasters, volgens de vrolijke heer des huizes. We dronken en klonken op een betere toekomst. Ehhh, Esfahan  is de oude hoofdstad der Perzen en een parel…. Op een hoek van het adembenemende stadsplein Meidan Emam (Unesco) vonden we een bar met superkoffie. Moslima’s met rode schoenen keken naar een lange toerist, naar elkaar of naar hun mobiel… Welcome!

Onze man in IRAN, deel 2

In een theecafé aan de waterpijp. Foto's Piet Hartman

In een theecafé aan de waterpijp. Foto’s Piet Hartman

Onze man in IRAN, deel 2. Iran als vakantieland ligt niet voor de hand. Wa motte daor doen, man? De oorlog tussen sjiieten en soennieten, geschreeuw van ayatollahs, optochten van baardmannen. Veel te eng, volgens menigeen. Niets is wat het lijkt. Dankzij de lokalo’s van Ciran.eu (reisleidster Neda, chauffeur Ali en berggids Azies) mochten we overal binnen komen. Teheran is een rommelige stad van 14 miljoen inwoners, net zo groot als de provincie Utrecht, met veel te veel oude auto’s, niet afgebouwde hotels met werkloze kranen en verlaten flats. Liefst twee fietsers zonder fietspad gezien. 100.000 rial levert 2,5 euro op. De economische sancties van de VS en de EU tegen het atoomprogramma van Iran hebben hun sporen nagelaten.

’s Middags gingen we naar de bergen waar jongeren van Teheran langs een bergbeek flaneren en in kunstige ‘kroegen’ zitten. We werden begroet als helden. Welcome! Welcome! Welcome! Meer Engels spraken de meesten niet. Ik zag dat de jeugd bezig was grenzen te verleggen. Kleurige hoofddoek, grote zonnebril, rode nagels, groene schoenen. Ook vrouwen in chador, een zwart gewaad. Het leek soms een spookfilm, maar het past bij het land. Thee drinken, lurken aan de waterpijp, lachen en bellen. Het was een openbaring…